| |
Komputery wynaleziono w 1945 roku. Było
to uwieńczenie wielowiekowych dążeń człowieka do stworzenia maszyny
myślącej, która łączy elementy pisma, matematyki, logiki, informatyki i
automatyki.
Od początku rozwoju maszyn cyfrowych -
tak kiedyś nazywano komputery - i początku prac nad wyposażeniem ich w
sztuczną inteligencję, gra w szachy była wskaźnikiem ludzkiej
inteligencji i intuicji. W 1949 roku przełożono na język komputerów
podstawy zasad i strategii gry w szachy.
Od tego czasu rozwój komputerów idzie milowymi krokami:
·
pierwsza cyfrowa maszyna licząca ENIAC
zostaje zbudowana i uruchomiona w 1946 r. w Uniwersytecie Pensylwania
w USA. Składała się ona z 18 tys. lamp elektronowych i zajmowała kilka
pokoi.
·
druga generacja komputerów powstała pod
koniec lat pięćdziesiątych, kiedy to lampy zastąpiono tranzystorami.
·
w połowie lat sześćdziesiątych pojawiły
się komputery trzeciej generacji z układami scalonymi, co zwiększyło
szybkość i moc obliczeniową.
·
kolejne lata przynoszą komputery czwartej
generacji, zbudowane z układów o wielkiej skali integracji (układy
scalone, zawierające w małej kostce ponad tysiąc elementów
półprzewodnikowy).
·
wreszcie teraz jesteśmy coraz bliżsi ery
komputerów piątej generacji, zawierających cechy integracji,
tworzonych na podstawie analizy pracy ludzkiego mózgu.
Claude Shannon w 1949 roku
przedstawił pracę Programowanie komputera szachowego a w 1950
roku powiedział, że badanie problemu gry w szachy ma w istocie na celu
odkrycie metod, które będą mogły mieć zastosowania znacznie bardziej
praktyczne. Stwierdził on także, że szachy są idealnym obiektem analizy
komputerowej.
Od tego czasu pojawiło się
wiele komputerów szachowych (mniej więcej co półtora roku moc komputerów
jest podwajana), a ostatnie 10 lat, to gwałtowny wzrost poziomu gry
programów, które obecnie nawiązują równorzędną walkę z najlepszymi
szachistami świata.
Począwszy od tego 1950
roku celem setek matematyków, programistów i inżynierów stało się
zbudowanie tak potężnego komputera szachowego i stworzenie takich
programów, które - razem użyte - zmusiłyby do poddania się aktualnego
mistrza świata.
Tabela 1. Ważniejsze wydarzenia w
rozwoju programów szachowych. Na podstawie literatury zebrał autor.
|
Rok |
Wydarzenia |
|
1833 |
§
Anglik Charles Babbage
formułuje algorytm gry w szachy i próbuje bez powodzenia
skonstruować odpowiednią maszynę |
|
1915 |
§
Hiszpan Leonardo Torres
y Quevedo buduje maszynę do rozwiązywania prostych końcówek
szachowych |
|
1947 |
§
Anglik Alan Turing
próbuje zbudować prosty automat szachowy |
|
1949 |
§
Alan Turing pisze
program do gry w szachy dla świeżo zbudowanej maszyny MADM
(Manchester Automatic Digital Machine) Prawdopodobnie jest to
pierwszy komputer i pierwszy program, który potrafi rozegrać pełną
partię szachów
§
Amerykanin Claude
Shannon buduje maszynę "Caissac" do rozwiązywania końcówek
szachowych |
|
1950 |
§
Shannon opracowuje
koncepcję algorytmu gry w szachy |
|
1956 |
§
„Maniac I”- pierwszy
program, który gra w szachy na przyzwoitym poziomie |
|
1967 |
§
Pierwszy w historii
szachowy międzynarodowy mecz programów komputerowych ZSRR-USA,
zakończony zwycięstwem ZSRR (2.5: 0.5)
§
Po raz pierwszy
maszyna, Mc Hack VI zmusza do kapitulacji człowieka w turnieju
szachowym (w mistrzostwach stanu Massachusetts) |
|
1970 |
§
Amerykańskie
towarzystwo ACM organizuje pierwszy w historii turniej szachowy dla
komputerów i programów |
|
1974 |
§
Pierwsze mistrzostwa
świata komputerów (programów); wygrywa program radziecki, stworzony
przy wydatnym udziale mistrza świata Michaiła Botwinnika |
|
1978 |
§
R. Fischer gromi w USA
3:0 jeden z programów komputerowych |
|
1986 |
§
Amerykanin Davis
Strauss jest pierwszym mistrzem międzynarodowym w szachach pokonanym
przez komputer |
|
1989 |
§
Nowy Jork, G. Kasparow
wygrywa 2:0 z Deep Thought.
§
Los
Angeles, Deep Thought – am. Miles 1:0 (tempo turniejowe) |
|
1990 |
§
Dortrnund,
mikrokomputer Mephisto remisuje w turnieju m. in. z polskim
arcymistrzem W. Schmidtem
§
Niemcy, am. A. Karpow i
am. R. Habner przegrywają w symultanach z Mephisto |
|
1991 |
§
Solingen, Mephisto Lyon
(19 partii z 23) turniej błyskawiczny z udziałem m. in. 11
arcymistrzów |
|
1993 |
§
Arcymistrz B. Larsen
wygrywa 2,5:1,5 z Deep Blue
§
Deep Blue wygrywa 3:1 z
reprezentacją Danii
§
Boston,
węgierka am. Judit Polgar przegrywa 0,5:1,5 z Deep Blue |
|
1994 |
§
Monachium, program
Fritz 3 dzieli z G. Kasparowem 1 miejsce w turnieju błyskawicznym
(po 12,5 punktu z 17 możliwych)
§
Londyn, I runda Grand
Prix Intela, Chess Genius 3 wygrywa 1,5:0,5 z G. Kasparowem i
dociera do półfinału |
|
1995 |
§
Kolonia, w studiu
telewizyjnym G. Kasparow pokonuje 1,5:0,5 Chess Genius 3
(sterowanego procesorem 120 Mhz; partie tempem aktywnym – 25 min. na
całą grę)
§
Deep Blue pokonany
0,5:1,5 przez am. M. Illescasa. Arcymistrz grał w Barcelonie, ruchy
maszyny przekazywane były z USA przez telefon
§
Katowice, program Fritz
3 (120 Mhz) w turnieju Bingo Cup z udziałem 127 uczestników (m. in.
3 am.) zajmuje 6 miejsce, przegrywając tylko z M. Kamińskim
§
Londyn, G. Kasparow –
Fritz 3 wygrywa wynikiem 1,5:0,5 (tempo 25 min na partię) |
|
1996 |
§
Arcymistrz A. Szirow
wygrywa z programem Ferret 2:0 (tempo 30 min na partię)
§
Aubervilliers, 3
miejsce programu Virtual Chess w turnieju z udziałem blisko 500
zawodników
§
Filadelfia, Garri
Kasparow wygrywa mecz z pierwszym modelem Deep Blue - 4:2 |
|
1997 |
§
Haga, mecz Ludzie
kontra Komputery (50 szachownic) 151,5:148,5 dla maszyn
§
Nowy Jork, Drugi model
Deep Blue wygrywa 3,5:2,5 z mistrzem świata G. Kasparowem |
W roku 1985 doktorant z
Carnegie Mellon University, młody Chińczyk Feng-Hsiung Hsu (późniejszy
twórca Deep Blue), zaczął pracę nad zbudowaniem grającego w szachy
wyspecjalizowanego komputera, który nazwano „Chiptest”.
|
|